Warsztaty Naukowe "Lato z Helem"

WarsztatyNaukowe LATO z HELEM odbywają się corocznie od 1985 roku, kiedy to zainicjował je, nieżyjący już, wybitny fizyk - prof. Jan Stankowski.

Na Warsztaty składają się wykłady polskich naukowców oraz eksperymenty przeprowadzane w Zakładzie Fizyki Niskich Temperatur IFM PAN w Odolanowie przez uczestniczącą młodzież (licealistów i studentów z całej Polski) pod okiem kadry akademickiej m.in. IFM PAN, Politechniki Poznańskiej oraz Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Od kilku lat Warsztatom towarzyszy wystawa interaktywna z ok. 20 stanowiskami doświadczalnymi, orgaznizowana przez nauczycieli i uczniów odolanowskiego gimnazjum , a prezentowana odwiedzającym z całego powiatu ostrowskiego.

Ostatnie Warsztaty Naukowe wraz z Wystawą były poświęcone tematowi „Węgiel i jego tajemnice", w ramach którego węgiel, wszechobecny w otaczającym nas świecie, poznawano w jego alotropowych odmianach czy najnowszych zastosowaniach (w formie grafenu).

Patronem honorowym ostatnich Warsztatów było Polskie Towarzystwo Fizyczne Oddział w Poznaniu , a wśród sponsorów znalazł się także Komitet Fizyki Warszawa, Krajowy Fundusz na Rzecz Dzieci, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Wydział Fizyki.


Prace eksperymentalne grup warsztatowych (warsztaty)


Uczestnicy prezentują wyniki przeprowadzonych doświadczeń (warsztaty)

XXV Warsztaty Naukowe „Lato z Helem" w Odolanowie 27.06.2009r. - 4.07.2009r.
Warsztaty Naukowe „Lato z Helem" to inicjatywa Zakładu Fizyki Niskich Temperatur PAN w Odolanowie i Oddziału PGNiG w Odolanowie.
W tym roku odbyła się już XXV ich edycja. Z okazji jubileuszu uruchomiona została wystawa interaktywna Pt. „Fascynujący Świat Fizyki", którą odwiedziło poza uczestnikami warsztatów, ponad 1000 uczniów ze szkół powiatu ostrowskiego.

Uczestnikom warsztatów, którzy podzieleni zostali na 6 grup doświadczalnych, udostępniono pomieszczenia Zakładu Fizyki Niskich Temperatur znajdującego się na terenie PGNiG, gdzie w godzinach popołudniowych samodzielnie wykonywali eksperymenty. Na zakończenie warsztatów odbyły prezentacje przeprowadzonych eksperymentów, które zostały przez młodych naukowców pracujących pod czujnym okiem opiekunów naukowych i dziabana Wydziału Fizyki Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu opisane i opracowane.
Profesor dr hab. Ryszard Naskręcki uznał, że poziom prezentowanych referatów był bardzo wysoki.

Warsztaty zakończyły się Jubileuszową Sesją Wykładową, w której uczestniczyło ponad 120 osób, w tym 40 wybitnych fizyków z całej Polski. Sesja stanowiła podsumowanie 25 lat pracy z młodzieżą i popularyzacji wśród nich fizyki.

2 - 10.07.2008 r. - Odolanów

To już kolejna edycja WarsztatówNaukowych pt. „Lato z Helem" organizowanych wspólnie z Oddziałem PGNiG w Odolanowie oraz Zakładem Niskich Temperatur Instytutu Fizyki Molekularnej PAN zPoznania.

Tegoroczna edycja, z uwagi naprzypadającą 100 rocznicę skroplenia helu, obywała się pod przewodnim tematem„Hel - jego właściwości i zastosowanie".

Celem festiwalu jest popularyzacja fizyki wśród młodzieży.Studenci oraz uczniowie szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych mielimożliwość uczestniczenia w eksperymentach z użyciem cieczy kriogenicznych. Kluczowym zadaniem młodych adeptów było przeprowadzenie pokazu nadciekłegohelu.

Dlaczego w Odolanowie?
10 lipca 2008 roku minęło 100 lat od momentuskroplenia helu przez Kamerlinga Onnesa w holenderskim Uniwersytecie w Lejdzie.Jest to wydarzenie historyczne nie tylko dla fizyków zafascynowanychwłasnościami helu wykorzystującymi jego niską temperaturę, ale też dlawszystkich, którzy wykorzystują hel w różnych dziedzinach życia.

Ciekły hel jest cieczą kriogeniczną onajniższej temperaturze wrzenia wśród wszystkich gazów : 4,2 K.

Właśnie hel sprawił, że Odolanówmożna by nazwać najzimniejszym miejscem w Europie. Nigdzie indziej na naszymkontynencie nie produkuje się helu.

Ciekły hel jest obecny wlaboratoriach, szpitalach, zakładach przemysłowych. Nikt nie zastanawia sięskąd jest. Mało kto zdaje sobie sprawę z tego, że ten niezwykły, szlachetny gazpozyskiwany jest z gazu ziemnego, w którym jego obecność jest często mniejszaod 0.2%. Właśnie takie złoża gazu znajdują się w zachodniej Polsce, i to z nichPGNiG SA Oddział w Odolanowie odzyskuje metodą kriogeniczną hel, następnie gooczyszczając i skraplając.

Pierwsze skroplenie helu winstalacji helowej w Odolanowie odbyło się w 1977 roku. Zapoczątkowanewtedy  przemysłowe skraplanie helu byłoimpulsem do tego, aby w tym samym roku powołać w Odolanowie do życia ZakładFizyki Niskich Temperatur Instytutu Fizyki Molekularnej PAN. Działalnośćnaukowa jego pracowników zawsze była związana z badaniami niskotemperaturowymiz wykorzystaniem ciekłego helu otrzymywanego w darowiźnie od PGNiG.

Odolanówto miejsce, gdzie, dzięki ciekłemu helowi, w ramach współpracy międzyinstytutem naukowym, a PGNiG S.A., rozwija się fizyka niskotemperaturowa.